W roku pandemicznym 2020 nasze prezentacje utworów wielokanałowych muzyki eksperymentalnej odbędą się w zmienionej formule. Wspólnie z galerią Dizajn BWA Wrocław w przestrzeni miejskiego społecznego zdroju przygotowaliśmy system nagłośnieniowy oraz program akuzmatycznych projekcji dźwiękowych pod nazwą Radio Żyjnia. Będą się one odbywać codziennie w dwóch godzinnych slotach (12:00 i 17:00). Z racji reżimu sanitarnego w galerii może przebywać jednocześnie 6 osób, program będzie zmieniany co miesiąc.
Radio Żyjnia jest nie tylko formułą przestrzeni dźwiękowej dla miejskiego sanatorium. W wybranych przez nas utworach staramy się poruszać zagadnienia wpisane w naturę tego miejsca, jak głęboka adaptacja i praktyki artystyczne w dobie kryzysu klimatycznego, związanych z nimi ideom pogłębionego słuchania (deep listening) czy ekologii i pejzażu dźwiękowego (soundscape). W programie znajdą się kompozycje premierowe, przygotowane specjalnie na nasze zaproszenie, jak i utwory oddające stan współczesności rozszerzone dla naszego systemu nagłośnieniowego. Kontynuujemy też prezentacje kompozycji z kanonu tradycji przestrzennego eksperymentu dźwiękowego.
Część prezentowanych przez nas prac jest również próbą kreacji dźwiękowej opartej na wizji Neutrdromu Jerzego Rosołowicza – przestrzeni dla działań neutralnych, celowo unikających narracyjności, znaczenia i intencjonalności na rzecz pracy w procesie, bliskich naturze i idei współistnienia wszystkich istot, zrodzonych ze samoświadomości bliskości samozagłady. Ta powstała w 1967 roku praca jest jednym z niewielu przykładów polskiej sztuki konceptualnej odwołującej się do zjawisk dźwiękowych. Prezentacje tych utworów są częścią Sympozjum Wrocław 70/20 – oddolnego programu obchodów 50. rocznicy Sympozjum Plastycznego Wrocław ’70
Canti Spazializzati x Radio Żyjnia #1
Beniamin Głuszek, Bartek Kujawski, Marta Śniady, Pauline Oliveros
PROGRAM:
Bartek Kujawski
Psychomachia (quadraphonic mix) (2020) / 30:01
Ta postmodernistyczna rzeźba dźwiękowa w wersji stereofonicznej została opracowana w 2018, zrealizowana w 2019, a wydana na kasecie w 2020 roku przez Pointless Geometry. Instrumenty akustyczne i urządzenia elektroniczne zostały zarejestrowane w różnych lokalizacjach, takich jak rezerwat przyrody Wiaczyń, opuszczony kanał w Łodzi, drewniana latryna we wsi Strzałki i wiele innych. Prezentowana tu kwadrofoniczna wersja materiału przygotowana na zaproszenie Canti Spazializzati, bazuje na nagraniach stworzonych na potrzeby kasety, jest to jednak nowy, różniący się pod wieloma względami miks.
Marta Śniady
Ore (2015) for two tibetan bowls and gong / 4:44
Performer: Leszek Lorent
ore (ruda) – naturalnie występujący materiał, z którego można w sposób opłacalny wydobyć metal lub cenny minerał. Utwór jest studium możliwości dźwiękowych metalu w skali mikro. Wykonawca poprzez modyfikację siły nacisku, kąta padania i prędkości tarcia dwóch misek tybetańskich i gongu bada spektrum kolorystyczne powierzchni metalowych.
Pauline Oliveros
Sayonara Sirenade 20/21 (1966/200) / 4:26
W roku 2000 na zaproszenie oficyny Starkland Pauline Oliveros przygotowała wielokanałowy utwór bazujący na nagraniach zrealizowanych w roku 1966 w San Francisco Tape Music Center. W tamtym okresie Oliveros skomponowała m.in. “Bye Bye Butterfly” i “Big Mother Is Watching You”, które na stałe wpisały się do kanonu muzyki elektronicznej. Krótko później, na skutek wydarzeń politycznych (wojna w WIetnamie, zabójstwo Kennedy’ego), Pauline porzuciła na wiele lat karierę kompozytorki na rzecz rozwoju praktyki deep listening. “Sayonara Sirenade 20/21” była jej pierwszą próbą stworzenia przestrzennej kompozycji bazującej na syntetycznych dźwiękach. Prezentujemy jej 4-kanałową wersję.
Beniamin Głuszek
Fale neutralne (2020)
5-kanałowy utwór poświęcony zagadnieniu translacji ludzkich fal mózgowych (EEG) na dźwięk jest częścią cyklu kompozycji i działań warsztatowych nawiązujących do koncepcji Neutrdromu Jerzego Rosłowicza. Wiele procesów w ludzkim mózgu zachodzi poza intencjami i świadomością, wzory rytmiczne i faktury tworzone przez fale mózgowych rejestrowane encefalograf są podstawą zastosowanego procesu kompozycyjnego odbywającego się pomiędzy podświadomością słuchaczki a odpowiedzią akustyczną przestrzeni.
O ARTYST(K)ACH:
Beniamin Głuszek
Twórca instalacji dźwiękowych, teoretyk muzyki. Główny przedmiot jego zainteresowań stanowi udźwiękowienie elektrycznej czynności ludzkiego mózgu (EEG). Swoje prace prezentował w Czechach, Holandii, Szkocji i Polsce – m.in. na festiwalach „Warszawska Jesień”, „AudioArt”, podczas Przeglądu Sztuki „Survival”.
https://www.polskieradio.pl/8/2565/Artykul/2030150,Fale-mozgowe-w-sztuce-i-medycynie?
Bartek Kujawski
Jest muzykiem działającym od wielu lat na polskiej eksperymentalnej scenie niezależnej. W przeszłości wydał kilka płyt pod pseudonimem 8rolek, głównie w wytwórni Mik.Musik, ale także w kilku innych, grał na festiwalach na całym świecie (między innymi: Club Trasmediale DE, Vien Modern AT, Skiff RU, Unsound PL). Od kilku lat publikuje pod własnym nazwiskiem i gra w duecie TSVEY z Piotrem Połozem.
Pauline Oliveros
(1932- 2016) – amerykańska kompozytorka i akordeonistka, heroina powojennej awangardy muzycznej, autorka filozofii i praktyki deep listening, jedna z założycielek pierwszego amerykańskiego centrum badawczego poświęconego muzyce eksperymentalnej (San Francisco Tape Music Center), wykładowczyni legendarnego Mills College.
http://deeplistening.org/
Marta Śniady
Kompozytorka urodzona 1986 roku w Pabianicach, obecnie mieszka we Wrocławiu. Ukończyła z wyróżnieniem Akademię Muzyczną im. G. i K. Bacewiczów w Łodzi w klasie prof. Bronisława Kazimierza Przybylskiego (2010). Przez dwa lata kształciła się w ramach Podyplomowych Studiów Muzyki Filmowej, Komputerowej i Twórczości Audiowizualnej w Łodzi, a w 2019 ukończyła studia podyplomowe w The Royal Academy of Music w Aarhus (Dania) w klasie Simona Steen-Andersena i Nielsa Rønsholdta. Jej utwory były prezentowane w Polsce, Francji, Niemczech, Hiszpanii, Szwecji i Danii, podczas takich festiwali jak np. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Współczesnej “Warszawska Jesień”, Musica Electronica Nova, Frau Musica (Nova), Sacrum Profanum, Pulsar, Klang, Heroines of Sound, Musica Estranha i Percussion Plus. Współpracowała z takimi zespołami jak: Kwartludium, EllettroVoce, Spółdzielnia Muzyczna, Orkiestra Muzyki Nowej, Ensemble Garage, Njyd, Hashtag Ensemble oraz Duo van Vliet. Jest autorką muzyki instrumentalnej, scenicznej, elektroakustycznej; obecnie zajmuje się przede wszystkim twórczością audio-video. W 2013 roku zdobyła I nagrodę na XI Ogólnopolskim Konkursie Kompozytorskim im. Tadeusza Ochlewskiego w Krakowie. W 2016 roku Polskie Radio zgłosiło kompozycję
aer na klarnet/klarnet basowy i orkiestrę na 63. Międzynarodową Trybunę Kompozytorów. W 2017 roku została stypendystką programu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w Polsce. Pracuje jako adiunkt w Akademii Muzycznej w Łodzi.
WYDARZENIE
Canti Spazializzati x Radio Żyjnia #2: Piotr Bednarczyk / Michał J. Biel / Aleksandra Słyż / Krzysztof Knittel / Beniamin Głuszek
PROGRAM:
Aleksandra Słyż
Iridescence (2020) *, 10’10”
Iryzacja – zjawisko optyczne zwane też tęczowieniem; związane z obecnością oraz zachowaniem się światła, które zmienia swoją jakość wraz ze zmianą perspektywy. Spowodowane jest często obiciem się wiązki światła od przeźroczystej lub półprzezroczystej powierzchni oraz jej modulacją, a tym samym wzmocnieniem lub osłabieniem niektórych jej częstotliwości. Wielokanałowa kompozycja Iridescence jest dźwiękową interpretacją postrzegania tego zjawiska optycznego .
Michał J. Biel
Zapośredniczanie (2020) * z serii Default Logic, 20′
Cosimo Fiaschi – saksofon sopranowy M.Biel – saksofon barytonowy
Utwór jest zadumą nad muzycznością nagrań terenowych. Wynika z moich prób integracji instrumentów akustycznych z zasłyszanymi środowiskami dźwiękowymi. Równolegle pochylam się nad pamięcią i to ona, w obliczu nowej formuły przygotowanej dla Radio Żyjnia, wysuwa się na plan pierwszy. Anamnesis, Remanence oraz Phonomnesis – pojęcia zaczerpnięte z koncepcji „Sonic effects”, której celem jest zrozumienie i opis zjawisk występujących w środowiskach dźwiękowych (głównie zurbanizowanych) – stanowiły dla mnie pierwotne założenia kompozycji.
Seria Default Logic jest próbą poruszenia kwestii percepcji i złożoności procesów, które
ją stanowią.
Piotr Bednarczyk
blended (2020) *, 7’28”
Kwadrofoniczna kompozycja jest oparta o techniki samplingu delikatnych szumowych struktur nagrywanych z bliskiej perspektywy oraz prostych brzmień syntetycznych, które swobodnie przenikają się w przestrzeni. Modelowanie interaktywne zastosowane w procesie kompozycyjnym zostało opracowane na potrzeby cyklu działań warsztatowych nawiązujących do koncepcji Neutrdromu Jerzego Rosłowicza.
Krzysztof Knittel
norcet II(1980), wersja kwadrofoniczna, 16’26”
Muzyka komputerowa na taśmę zrealizowana w Studio Komputerowym State University of New York w Buffalo (1978) i w Studio Eksperymentalnym Polskiego Radia (1980). Tytuł pochodzi od słów natural-objects-recording-computer-electronics-tape. Kompozycja miała premierę podczas Warszawskiej Jesieni w 1980 roku. We Wrocławiu była prezentowana podczas Festiwalu Polskiej Muzyki Współczesnej (rok 1984, w Muzeum Architektury) oraz Międzynarodowego Forum Sztuki Radiowej „Macrophon” (rok 1991; podczas tego festiwalu w roku 1994 w BWA Dizajn były prezentowane też instalacje interaktywne Krzysztofa Knittla).
W programie koncertu premierowego o utworze tak pisał kompozytor (za książką z albumu Knittel/Sikora/Michniewski “Secret Poems” oficyny Bołt Records):
Wiosnę i lato 1978 spędziłem w Buffalo. Mieszkałem w spokojnej, odludnej dzielnicy na poddaszu dużego drewnianego domu. Mój gospodarz był psychiatrą, pacjentów przyjmował u siebie. W domu było zawsze cicho i trochę niesamowicie – może właśnie dlatego polubiłem to miejsce i jego atmosferę. Gdy było ciepło, przesiadywałem często na górze przy otwartym oknie i słuchałem dźwięków dochodzących z ulicy – cicho szumiały drzewa, czasami przejechał jakiś samochód, z oddali słyszałem syreny karetek szpitalnych. Gdy coś pisałem, skrzypiał stary, składany stół: zdarzało mi się wówczas pomrukiwać do siebie, to nie były słowa, nie było też żadnej melodii, tylko niski, buczący dźwięk, coś w tym rodzaju.. Właściwie wszystko to były hałasy i odgłosy, na które w ogóle nie zwracamy uwagi, traktując je jako ciszę. Któregoś dnia postanowiłem nagrać i wprowadzić tę dźwięczącą cisze do komputera […]
Podobnie jak w muzyce konkretnej materiałem wyjściowym utworu są tu więc dźwięki naturalne. Metoda przekształceń również wywodzi się z tradycyjnej muzyki na taśmę – jest nią sprzężenie uzyskane na małym komputerze PDP-8 przez Johna Morley’a, który w tym czasie opiekował się aparaturą cyfrową studia. Program miksażu, z którego korzystaliśmy, był napisany dla tego samego komputera rok wcześniej przez Giuseppe Englerta. Całe nagranie trwało zaledwie trzy, cztery godziny. Potem przez kilka tygodni montowałem taśmy z nagranymi tą metodą dźwiękami, układałem je w pięć warstw kompozycji, niektóre przetwarzałem jeszcze na urządzeniach elektronicznych – filtrach, ring modulatorach, stosowałem sterowanie napięciowe, pogłos i tym podobne przekształcenia, ciągle jednak nie miałem wyraźnego obrazu całości i przerwałem pracę. Wróciłem d tych materiałów po dwuletniej przerwie, dopiero w Studiu Eksperymentalnym w Warszawie. Utwór ma kilka wersji. Istnieją dwie taśmy – jedna z dźwiękami otrzymanymi z komputera (norcet 1) i druga, w której te same dźwięki są połączone z efektami naturalnymi, innymi jednak, niż materiał nagrany w Buffalo. […] Głos pojawiający się w drugiej wersji należy do Johna Morley’a który opowiada o zastosowanej przez nas transformacji dźwięku poprzez sprzężenie cyfrowe.
Beniamin Głuszek
Fale neutralne (2020), instalacja interaktywna
Utwór poświęcony zagadnieniu translacji ludzkich fal mózgowych (EEG) na dźwięk jest częścią cyklu kompozycji i działań warsztatowych nawiązujących do koncepcji Neutrdromu Jerzego Rosłowicza. Wiele procesów w ludzkim mózgu zachodzi poza intencjami i świadomością, wzory rytmiczne i faktury tworzone przez fale mózgowych rejestrowane encefalograf są podstawą zastosowanego procesu kompozycyjnego odbywającego się pomiędzy podświadomością słuchaczki a odpowiedzią akustyczną przestrzeni. Miesiąc po premierze kompozycji prezentujemy jej interaktywną wersję opartą na sensorach ruchu, dźwięku i oczywiście EEG.
O ARTYST(K)ACH:
Piotr Bednarczyk
Urodził się w 1994 roku w Koszalinie. Obecnie studiuje kompozycję pod kierunkiem Cezarego Duchnowskiego w Akademii Muzycznej im. Karola Lipińskiego we Wrocławiu. Jego utwory były wykonywane na festiwalach muzyki współczesnej, takich jak: Warszawska Jesień, Musica Electronica Nova, Sala Słuchowa czy New Music Week. Jako kompozytor koncentruje się głównie na muzyce elektroakustycznej, silnie koncentrując się na poszukiwaniu nowych brzmień, dzięki czemu wykorzystuje niekonwencjonalne techniki produkcji dźwięku i elektroniki na żywo.
Michał J. Biel
Wrocławski saksofonista i kompozytor. Swoje prace w znacznym stopniu opiera na samym procesie formowania dźwięku, powtarzaniu i utrwalaniu pewnych zjawisk dostosowanych lub inspirowanych właściwościami akustycznymi instrumentu oraz danej przestrzeni. Na wciąż pogłębiających się zakolach wyobraźni porusza temat idei czysto estetycznego doświadczenia dźwiękowego, stawiając fizyczną obecność dźwięku jako główną wartość. Aktualnie korzysta z uroków Rytmisk Musikkonservatorium w Kopenhadze, komponuje,nagrywa oraz improwizuje z przedstawicielami tamtejszej sceny. Ściśle związany z Wrocławiem oraz Poznaniem. Współtworzy grupy takie jak: Bachorze, Cococlock, BIELGAARD , Monolith Trio, trio performatywne z tancerzem butoh Michiyasu Furutani oraz mezzosopranistką Yuri Mizobuchi. Instrument przewodni: saksofon barytonowy.
Aleksandra Słyż
Kompozytorka, sound designerka, realizatorka, dźwięku. Fascynuje się sztuką interaktywną i multimedialną. W swojej muzyce szuka połączeń między ludzkim ciałem, dźwiękiem i technologią. Jej prace prezentowane do tej pory były w Stanach Zjednoczonych i Europie.
Krzysztof Knittel
Kompozytor, pedagog, improwizator, profesor sztuk muzycznych. Pracował w Studiu Eksperymentalnym Polskiego Radia i The Center of the Creative and Performing Arts w Buffalo/USA. Współtworzył festiwal „Audio-Art”, był dyrektorem festiwalu Warszawska Jesień, stworzył i prowadzi festiwal Ad Libitum. Wspólnie z Elżbietą Sikorą i Wojciechem Michniewskim tworzył pionierską Grupę Kompozytorską KEW. Jest jednym z pierwszych polskich kompozytorów sięgających po nagrania terenowe oraz formułę instalacji dźwiękowych. Jego utwory na stałe weszły do kanonu eksperymentu elektroakustycznego.
Marta Śniady
Kompozytorka urodzona 1986 roku w Pabianicach, obecnie mieszka we Wrocławiu. Ukończyła z wyróżnieniem Akademię Muzyczną im. G. i K. Bacewiczów w Łodzi w klasie prof. Bronisława Kazimierza Przybylskiego (2010). Przez dwa lata kształciła się w ramach Podyplomowych Studiów Muzyki Filmowej, Komputerowej i Twórczości Audiowizualnej w Łodzi, a w 2019 ukończyła studia podyplomowe w The Royal Academy of Music w Aarhus (Dania) w klasie Simona Steen-Andersena i Nielsa Rønsholdta. Jej utwory były prezentowane w Polsce, Francji, Niemczech, Hiszpanii, Szwecji i Danii, podczas takich festiwali jak np. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Współczesnej “Warszawska Jesień”, Musica Electronica Nova, Frau Musica (Nova), Sacrum Profanum, Pulsar, Klang, Heroines of Sound, Musica Estranha i Percussion Plus. Współpracowała z takimi zespołami jak: Kwartludium, EllettroVoce, Spółdzielnia Muzyczna, Orkiestra Muzyki Nowej, Ensemble Garage, Njyd, Hashtag Ensemble oraz Duo van Vliet. Jest autorką muzyki instrumentalnej, scenicznej, elektroakustycznej; obecnie zajmuje się przede wszystkim twórczością audio-video. W 2013 roku zdobyła I nagrodę na XI Ogólnopolskim Konkursie Kompozytorskim im. Tadeusza Ochlewskiego w Krakowie. W 2016 roku Polskie Radio zgłosiło kompozycję
aer na klarnet/klarnet basowy i orkiestrę na 63. Międzynarodową Trybunę Kompozytorów. W 2017 roku została stypendystką programu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w Polsce. Pracuje jako adiunkt w Akademii Muzycznej w Łodzi.
WYDARZENIE
Canti Spazializzati x Radio Żyjnia #3: FOQL, Hołubowska, Lubieniecki
PROGRAM:
Zosia Hołubowska
Śpiewając Warmię (2020), 5 kanałów audio, 26’00” **
„Śpiewając Warmię” to próba zmierzenia się z brakiem rodzinnych archiwów lub brakiem dostępu do nich, niepamięcią i niemożnością nawiązania relacji z miejscem urodzenia. Zamiast rodzinnych opowieści, pieśni i wspomnień, materiałem stają się zdjęcia ulubionych miejsc z okolicy Olsztyna, a konkretnie fotografie Lasu Miejskiego. Zosia Hołubowska podąża tropem krytycznej fabulacji Saidiyi Hartman czyli przeobrażenia historii, aby przeciwstawić się uprzedmiotowieniu, upodleniu i przemocy przedstawień historycznych i archiwów. Pieśń o Warmii wyraża zarówno ból wygnania jak i posępne piękno porzuconego krajobrazu: powolny nurt rzeki muskany gałęziami drzew. Proces ten dotyczy krajobrazu, a właściwie jego udźwiękowienia, które oddaje głos duchom, które go zamieszkują. Zakola Łyny stają się sygnałami kontrolującymi syntezatory. Układ gałęzi drzew przetłumaczony jest na melodię, a plamy światła na falach rzeki to harmoniczne spektrum dźwięków przypominających szepty i zawodzenia zjaw. Ten utwór to kolejny przykład twórczej pracy z archiwami, zgodnie z podejściem „unoing archiwes” – ich odczyniania i dekonstrukcji. W słowach artystki: „Jak opowiedzieć historię o byciu z miejsca, z którego się właściwie nie pochodzi? Życie obu moich babć naznaczyła przeprowadzka na drugi koniec ich świata. I tak oto urodziłam się na Warmii. Miejscu, które wielokrotnie wyrywało swoją historię z korzeniami. Od Prusów aż do Warmiaków, Niemców i Żydów, do przymusowego przesiedlenia Rusinów i Ukraińców w akcji Wisła i repatriacji Kresowiaków. Śpiewając Warmię to wymyślenie, wyśpiewanie mojej relacji do tego miejsca.”
W procesie sonifikacji zdjęć Zosia Hołubowska wykorzystała programy: IANNIX programując własne intrumenty i efekty za pomocą M4L i OSC, SuperCollider or Photosounder.
FOQL
stock soundscapes for future walks (2020) **
W instalacji dźwiękowej artystka bada audiosferę nadchodzącego jutra, tworząc bazę muzaków, składających się z wytworzonych sztucznie dźwięków nieistniejących już w przyszłości ekosystemów, wymarłych gatunków, zjawisk i doświadczeń. Muzaki będą miały zastosowanie edukacyjne dla naszych przyszłych dzieci i lecznicze dla ostatnich, którzy będą jeszcze cierpieli na solastalgię.
Ryszard Lubieniecki
O cieco mondo (after Jacopo da Bologna/Codex Faenza) (2020) **
Utwór na czterokanałową elektronikę przygotowywany z myślą o tegorocznej edycji Canti Spazializzati, wpisujący się w cykl kompozycji, w których wykorzystuję materiał muzyki średniowiecznej do stworzenia dość statycznej, noisowej elektroniki lo-fi. Tym razem głównym materiałem stał się XIV-wieczny madrygał O cieco mondo Jacopa da Bologna w dwóch wersjach: wokalnej i instrumentalnej, zachowanej w Kodeksie z Faenzy. Wykonując wersję z Faenzy nie sposób nie zwrócić uwagi na moment, w którym utwór rytmicznie jakby się zapętla. W centralnym punkcie kompozycji elektronicznej zapętlenie zostaje zmultiplikowane w formie wielogłosowego kanonu, w którym każdy z głosów otrzymuje własną trajektorię ruchu w przestrzeni. Wszystkie linie melodyczne nagrane zostały na taśmach magnetofonowych, a całość dopełnia radiowy szum fal MW i LW.
** Prapremiera, zamówienie Canti Spazializzati
O ARTYST(K)ACH:
Zosia Hołubowska
Jest artystką dźwiękową, producentką, performerką i kuratorką mieszkającą i pracującą w Wiedniu, gdzie kończy doktorat na Akademii Sztuk Pięknych z zakresu badań artystycznych. Jej badania dotyczą eksperymentalnej metodologii w sztuce dźwiękowej. Hołubowska tworzy instalacje dźwiękowe, słuchowiska, muzykę do spektakli teatralnych i performensy. Pracuje z etnomuzykologicznymi archiwami i stara się znaleźć momenty które można „squeerować”. Jej prace odczytują czy też odsłuchują przeszłość i animują elementy wiedzy o magii, demonologi czy ziołolecznictwie za pomoca muzyki elektronicznej, sztuki nowych mediów, programowania czy pracy z eksperymentalnymi programami do komponowania. Jej prace pokazywane były między innymi w Research Pavilion podczas Biennale w Wenecji (2017), MUMOK (Austria), Guggenheim Muzeum (Hiszpania). Współpracuje z teatrem BRUT we Wiedniu, prowadzi comiesięczną audycję w Radio Kapitał. W 2015 założyła Sounds Queer? Latające laboratorium syntezatorów gdzie prowadzi warsztaty nt muzyki elektronicznej. Należy również do kolektywu Oramics.
Justyna Banaszczyk (FOQL)
Artystka działająca w obrębie eksperymentalnej muzyki elektronicznej i około~tanecznej, a także twórczyni słuchowisk, muzyki filmowej i muzyki do gier. W jej utworach pobrzmiewają echa IDM-u i industrialu, ale najważniejszym czynnikiem jest rytmiczna i brzmieniowa inwencja oraz ciągła eksperymentacja, co ma odzwierciedlenie w jej występach na żywo, które w dużej mierze są improwizowane. FOQL współtworzy również noise’owy duet Mother Earth’s Doom Vibes z performerką i artystką dźwiękową Edką Jarząb. Czasem sięga po gramofony i magnetofony czterośladowe, by jako Głupiec grać kolaże dźwiękowe i mixtape’y. Bardzo aktywnie współtworzyła kolektyw Oramics (2017-2019), który za cel obrał promowanie równości i działalność edukacyjną na scenie elektronicznej i klubowej. Jednym z największych sukcesów kolektywu było wydanie charytatywnej składanki “Total Solidarity”, która trafiła do mediów na całym świecie. Justyna współprowadzi kasetową wytwórnię Pointless Geometry, która wydaje eksperymentalną muzykę elektroniczną z Europy Środkowej i Wschodniej. Koordynowała powstawanie Radia Kapitał, pierwszego radia społecznościowego w Polsce. Artystka SHAPE Platform 2020. Stypendystka MKiDN oraz Funduszu Popierania Twórczości ZAiKS.
Ryszard Lubieniecki
Kompozytor, muzykolog, instrumentalista, improwizator. Studiował kompozycję i akordeon w Akademii Muzycznej w Bydgoszczy. W 2023 r. obronił pracę doktorską pod kierunkiem prof. Remigiusza Pośpiecha we wrocławskim Instytucie Muzykologii, gdzie obecnie pracuje na stanowisku adiunkta. Poza akordeonem gra również na średniowiecznych instrumentach klawiszowych (portatywie i clavisimbalum). Współzałożyciel tria muzyki współczesnej Layers i zespołu muzyki średniowiecznej Vox Imaginaria oraz bardziej efemerycznych zespołów muzyki improwizowanej, m.in. Vogellicht, Widzicie i Lubieniecki/Rupniewski. Autor monografii “Musica i memoria w późnośredniowiecznych traktatach muzycznych I połowy XV wieku” (Wrocław 2025).
soundcloud.com/ryszard-lubieniecki
WYDARZENIE
Canti Spazializzati x Radio Żyjnia #4: Piotrowicz/ Smelczyńska/ Barski/ Gęca
PROGRAM:
To się nie uda (Gęca/Barski)
Dla tych, co nie śpią (2020) **
„Znajdujemy się w samym środku trudnego do ogarnięcia długoterminowego procesu. Stykamy się z nim w jego szczególnym momencie. Założenia wyjściowe zostały już opracowane, bez naszego udziału. Faktyczne rezultaty znajdują się poza naszym zasięgiem, realna moc sprawcza objawi się gdzieś w przyszłości. Jest to zresztą tylko efekt założeń wyjściowych, nie ponosimy za niego odpowiedzialności.”
Szanowni Państwo, drodzy słuchacze, zostaliśmy postawieni przed niezwykle trudnym zadaniem. Poproszono nas o rekonstrukcję efemerycznej audycji, nadanej – jak nas poinformowano – późną nocą w Radio Zoepolis*. Powiedziano nam także, że Radio Zoepolis w gruncie rzeczy nigdy nie istniało, dlatego bardzo trudno byłoby dotrzeć do archiwalnych nagrań audycji. Zachowała się jedynie odręczna notatka z lakonicznym opisem i fragment pirackiej taśmy, co gorsza zniekształconej upływem czasu. Sami zobaczcie:
…podłączamy [nieczytelne] dyskretnej aparatury i nasłuchujemy dźwięków pomieszczeń w chwili, gdy [nieczytelne] śpią lub w nich nie przebywają. Dzięki inteligentnej sieci [nieczytelne], reagującej na wszelkie formy życia, a także wrażliwości realizatorów audycji, mamy okazję usłyszeć to, czego nie słyszymy prawie nigdy, a co jest przecież naszym bezpośrednim [nieczytelne]. Bohaterami audycji są rozmaici [nieczytelne] mieszkańcy wskazanego miejsca. […]
Uwaga, audycja [nieczytelne] ASMR.
W odcinku 2. przenosimy się na krakowskie Zabłocie i transmitujemy biogram [nieczytelne] budynku, w którym mieści się galeria Nośna. Zamieszkują go na stałe m.in: rozkruszek mączny, rybik cukrowy, gołąb sierpówka, spuszczel pospolity, [nieczytelne] mysz domowa.
Wspólnie z nieożywioną [nieczytelne] tworzą rodzaj rzeźby dźwiękowej, której kształt próbujemy zmapować.
To się nie uda.
Gościem audycji jest Piotr Bujas, architekt, projektant i badacz architektury
* Radio ZOEpolis jest częścią publikacji ZOEpolis pod redakcją Agaty Szydłowskiej, Małgorzaty Gurowskiej i Moniki Rosińskiej, wyd. Bęc zmiana. Jest to kontynuacja wystawy Zoepolis. Dizajn dla chwastów i szkodników, która odbyła się w galerii Nośna (http://nosna.pl/zoepolis-dizajn-dla-chwastow-szkodnikow/)
Robert Piotrowicz
Nie wiem jaki to będzie utwór (2020) ** 8 kanałów, długość nieznana
„Nagle zdało się czuć wicher, który napełnił ruchem cały dom”
Maksymalizując marzenie o przestrzeni można się boleśnie zawieźć, ale też doznać ekscytujących korzyści.. Określone rozłożenie drgań powietrza – to intencjonalne zestrukturalizowanie go w trójwymiarze – prowadzić może do całkowitego zneutralizowania krytycznej roli oparcia ciała o grunt. Gdy medytująca postać unosi się nad ziemią, porusza się swobodnie w układzie zmieniających się – lub nie – drgań, współistnieje fizycznie z projektowanym z wielu źródeł dźwiękiem.
Patrząc – tak patrząc! -na wyłaniający się obiekt dźwiękowy, doświadczamy jego jedynej realnej reprezentacji. Zostawiając na boku dyskusję o dźwięku o charakterze dokumentującym – będącym zapisem konkretnego układu – mamy do czynienia z właściwym realnym zjawiskiem, odbywającym się wyłącznie w danej przestrzeni. Nasz dźwięk ma nie tylko złożony kształt, ale też zasięg. To ciało które wklucza, obejmuje, ale to też ciało po którym można spacerować, przeturliwać się, przeczołgiwać. Można to ciało też przetańczyć, albo wespół tańcować. Przy czym mówiąc o tańcu mamy na myśli cielesne dzielenie przestrzeni z obiektem dźwiękowym. Sam na sam z układem drgań, w parach, trójkątach czy bardziej liczebnych grupach osób. Taniec poszerzamy o każde fizyczne uczestnictwo, nie koncentrując się wyłącznie na transowym replikowaniu układu mniej lub bardziej regularnych powtórzeń jakiegoś wymiaru naszej nieustanie zmieniającej choreografię bryły. Powtórzenie, czy rytm nie będzie naszym jedynym azymutem, ale dodatkowo będzie to energia i gęstość elementów penetrujących przestrzeń.
Do widzialności dźwięku, jego wizualnej semiotyki nawiązywać mógł Fryderyk Nietzsche. Jak wskazują nie tak już najnowsze badania [Annual Conference of The Friedrich Nietzsche Society, Manchester, 1996], bezpośrednią przyczyną śmierci filozofia była raczej obezwładniająca go choroba psychiczna, a nie jak wcześniej twierdzono kiła. Nietzsche skarżył się też w tym okresie na silne bóle oczu. Te nadwyrężenie zmysłów powiązać możemy z dużą rewolucją jakiej wtedy filozof dokonywał w swojej myśli. George Bataille napisał o jego chorobie: „człowiek wcielony również musi oszaleć”. Czy ogromna wyobraźnia niemieckiego filozofa pozwoliła mu w ostatnich latach życia „widzieć” dźwięk? Czy obrazy dźwięku powstające w jego wyobraźni konfliktując się z potokami myśli nie pogłębiły jego obłędu, a zbolałe oczy właśnie zwróciły się do tego skonfundowanego wnętrza? Być może właśnie dlatego, że widział obrazy fonemów własnych myśli, Nietzsche nie zaznał spokoju do końca życia.
Czy nie widzimy lub przestaliśmy widzieć dźwięki, aby zachować zdrowie psychiczne? Przykład Nietzschego nie powinien być dla nas odstraszający i nieroztropnie byłoby traktować ten kliniczny przypadek jako chorobę współistniejącą – tak groźnie dziś brzmiący termin. Być może, gdyby nie choroba, Nietzsche byłby w stanie przedstawić nam spójną teorię wizualności dźwięku, tym bardziej, że jako poeta i kompozytor bez wątpienia miał do tego kompetencje. Zobaczmy taki oto obraz: owo niepowstałe dzieło, porusza wyobraźnię społeczeństw ubogacone o tak kardynalne doznania estetyczne. Pionierska myśl filozofa przedostaje się do świadomości społecznej i dominuje w recepcji autora (daleko w tle pozostawiając insynuacje, że był on prekursorem ideologii łaszących się do niego zbrodniczych totalitarystów). Rozbudowane wspólnotowe – ale też jednostkowe – doświadczenie dźwiękowego ciała staje się normalną praktyką, nie tylko odświętną, a także codzienną.
Tylko czy potrzebujemy do tego „zdrowego” Fryderyka?
Izabela Smelczyńska
Cała Polska śpiewa z nami (2020) **
Do stworzenia kompozycji zainspirowały mnie ostatnie wydarzenia na polskich ulicach – masowy i głośny sprzeciw wobec działań rządzących i reakcja na te protesty. Ciekawy wydaje mi się aspekt dwóch prowadzonych i ciągle przeciwstawiających się głosów. Prowadzą swoje partie w niezgodnym współbrzmieniu, powodując nawarstwiające się napięcie (niczym następstwa dysonansów w partyturze). W utworze audialna sfera niezadowolenia społecznego jest poddana tradycyjnym elementom dzieła muzycznego i zostaje ujęta w zamkniętej kompozycji.
** Prapremiera, zamówienie Canti Spazializzati
O ARTYST(K)ACH:
To się nie uda
Trochę kabaret, a trochę soundartowa grupa rekonstrukcyjna Konrada Gęcy i Marcina Barskiego. W dotychczasowych działaniach rekonstruowała już radiowęzeł sokołowski, scenę krakowską a także inne fenomeny konceptualne. Nie publikuje i prawie nigdy nie występuje publicznie. Jeśli już musi to koncerty gra w ciemnościach. Chętnie za to współpracuje i bierze udział w wybranych festiwalach. Jest członkiem PSeME.
Robert Piotrowicz
Kompozytor, autor słuchowisk, instalacji dźwiękowych (Berlin, Wiedeń, Praga, Lwów, Warszawa), muzyki do filmów i przestawień teatralnych, współtwórca festiwalu i oficyny wydawniczej Musica Genera. Jako muzyk współpracował z czołowymi postaciami muzyki improwizowanej i elektroakustycznej – Anna Zaradny, Burkhard Stangl, Jérôme Noetinger, C. Spencer Yeh, Kevin Drumm, Valerio Tricoli, Oren Ambarchi, Zbigniew Karkowski, Lasse Marhaug, Tony Buck.
Izabela Smelczyńska
Muzykolożka, improwizatorka, autorka tekstów o muzyce. Wykonuje eksperymentalną elektronikę solo i w duecie Euphonia Pseudolarix. Grała m.in. na Międzynarodowym Festiwalu Muzyki Współczesnej Warszawska Jesień, Sanatorium Dźwięku, Survival, Musica Privata. Autorka muzyki do słuchowisk, spektakli teatralnych i animacji. Związana z Radiem Kapitał, „Ruchem Muzycznym”, „Glissandem”, „Przekrojem” i Dwutygodnikiem.
WYDARZENIE
ZESPÓŁ:
Kurator: Daniel Brożek
Zespół produkcyjny: Joanna Sokalska, Beniamin Głuszek, Jan Chrzan
organizator: Fundacja pozyTYwka
współorganizatorzy: Galeria Dizajn BWA Wrocław, Sympozjum 70/20
identyfikacja wizualna: Karolina Pietrzyk (karolinapietrzyk.info) + Gilbert Schneider (gilbertschneider.com) + Mateusz Zieleniewski (www.mzieleniewski.com )
Cykl współfinansowany ze środków Miasta Wrocławia | www.wroclaw.pl
